Južne vesti - Leskovac, Niš, Pirot, Prokuplje, Vranje - vesti iz južne Srbije

09:03, 11. 5. 2022.

| Kultura

Leskovački Muzej godišnjicu postojanja obeleževa izložbom odeće i nakita od praistorije do savremenog doba

Autor:M. MitićIzvor:Južne vesti
IMG_20220510_122513
Izložba će biti otvorena do kraja septembra; foto: M. M.

”Odelo ne čini čoveka, ali govori o njemu” naziv je postavke kojom Narodni muzej u Leskovcu proslavlja 74 godine postojanja. Izložbu o odevanju i nakitu u leskovačkom kraju od praistorije do savremenog doba, kroz 28 vekova, zainteresovani će moći da pogledaju do kraja septembra.

Kako kaže rukovodilac izložbe Slađana Rajković, odeća i nakit u prošlosti su mnogo više govorili o pojedincu, ali i o njegovom statusu u društvu, kao i materijalnom stanju. Izložba sadrži nakite iz doba neolita, gvozdenog i rimskog doba, ali i ranovizantijskog perioda. IMG_20220510_122438 Leskovčani razvojem industrije počeli da prate i modu; foto: M. M.

Na lokalitetu Caričin grad, koje počiva iz vizantijskog perioda, osim nakita, otkriveni su delovi kozmetičkog pribora koje su žene koristile kako bi istakle i negovale svoju lepotu - piše u katalogu.

Postavci na značaju doprinosi i srebrni prsten Mare Skobaljić, žene Nikole Skobaljića, inače vlastelina iz tadašnje Dubočice, koji je Osmanlijama pružio jak otpor braneći Novo Brdo. Po njemu i jedno od nalazišta iz vremena 15. veka nosi naziv Skobaljić grad, gde je upravo prsten i pronađen. IMG_20220510_122742 Nakit iz vizantijskog vremena pronađen u Caričinom gradu; foto: M. M.

Pod turskom okupacijom život u leskovačkom kraju od 1454. do 1878. godine odvijao se po pravilima Osmanskog carstva, a Srbi nisu smeli da nose zelenu i belu boju, niti uvozne crvene tkanine.

Žene u gradu su nosile dimije, šareni pojas i ćurče, a na selu anterije, jeleke, bojleke, dugačke futarke u pojaseve - stoji u katalogu.

Nakon oslobođenja od Turaka i Berlinskog kongresa 1878. godine, Leskovac je među gradovima koji su ušli u sastav Srbije pa se sa time i menja stil oblačenja.

Leskovčanke su zadržale orijantalne elementa poput šalvara i marama, ali prihvatile srpski građanski kostim koji su činili košulja, anterija ili fistan (duga haljina sa otovrenim dekolteom), libade, bajader, a počinju i da nose fesove na glavi. IMG_20220510_122500 Fotografije najuglednih leskovačkih porodica; foto: M. M.

Sastavni deo ženskog građanskog načina odevanja je i nakit, a njegov najupečatljiviji deo je tepaluk. To je ukras za glavu koji se sastoji od fesa izgrađenog od crvene čoje sa bisernim ili metalnim ornamentom na vrhu. Prvi tepaluk devojka je dobijala kada ”stasa” za udaju, a nakon udaje bi tepaluku dodala i ukrasnu travku ukrašenu broševima, zlatnim ili srebrnim novčićima - navodi se u katalogu.

Leskovac tokom 20. veka postaje jedan od centara industrije, dobija naziv ”Mali Mančester”, a otvaraju se modni saloni koji su izrađivali odeću po ugledu na modele kakavi su se nosili na filmovima. Leskovčanke rado prihvataju nove trendove, dok se narodno odevanje zadržalo u selima.

Izložbu je svečano otvorio gradonačelnik Leskovca Goran Cvetanović, dok je ona realizovana novcem Ministarstva kulture i informisanja i Grada Leskovca.

Podeli sa prijateljima
Komentari
Pošalji komentar:

Vaš komentar će biti objavljen po odobrenju od strane administratora.

Vaš komentar je uspešno poslat i biće objavljen nakon što ga odobri neko od naših administratora.

Ukoliko želite da Vaš komentar bude odmah objavljen, možete se prijaviti preko svog Google, Facebook, Twitter ili Yahoo naloga.

Došlo je do greške pri dodavanju komentara
Preostalo ti je 400 karaktera

Molimo vas da se u komentarima držite teme teksta. Redakcija Južnih vesti zadržava pravo da – ukoliko ih proceni kao neumesne – skrati ili ne objavi komentare koji sadrže osvrte na nečiju ličnost i privatan život, uvrede na račun autora teksta i/ili članova redakcije kao i bilo kakvu pretnju, uvredu, nepristojan rečnik, govor mržnje, rasne i nacionalne uvrede ili bilo kakav nezakonit sadržaj.

Komentare pisane verzalom i linkove na druge sajtove ne objavljujemo. Južne vesti nemaju nikakvu obavezu obrazlaganja odluka vezanih za komentare i njihovo objavljivanje.

Mišljenja iznešena u komentarima su privatno mišljenje autora komentara i ne odražavaju stavove redakcije Južnih vesti.

Smatra se da ste slanjem komentara potvrdili saglasnost sa gore navedenim pravilima.

Administratorima Južnih vesti se možete obratiti ovde: admin {at} juznevesti {dot} com.