Nastavljaju se arheološka iskopavanja na trasi železničke obilaznice oko Niša – istražuje se naselje iz bakarnog doba

Zavod za zaštitu spomenika kulture Niš nastavlja sa zaštitnim arheološkim iskopavanjima na trasi železničke obilaznice oko Niša i to na delu arheološkog lokaliteta Novosel u ataru sela Malča, koje potiče iz eneolitskog, odnosno bakarnog doba. Iskopavanja se rade na ukupnoj površini od oko 1,5 hektara u dužini od oko 500 metara na trasi obilaznice.

Kako objašnjavaju iz Zavoda, na prostoru arheoloških lokaliteta na trasi obilaznice neophodno je sprovesti potpuna arheološka iskopavanja kako bi se omogućila izgradnja pruge.

Upravo iz tog razloga, arheološka iskopavanja se odvijaju prema prioritetima projekta izgradnje i sprovode pod izuzetno otežanim uslovima. Obilne padavine u periodu oktobar-decembar 2025. godine, kao i januar-februar 2026. godine, izuzetno otežavaju sprovođenje arheoloških iskopavanja i ona se sprovode pod izuzetno otežanim terenskim uslovima – kažu iz niškog Zavoda.

Objašnjavaju da se da se arheološki lokalitet Novosel prostire i severno i južno od same trase, ali se arheološka iskopavanja sprovode u trasi obilaznice.

Arheološki lokalitet Novosel predstavlja naselje iz eneolitskog perioda i najverovatnije je nastalo i razvijalo se u periodu nakon korišćenja rondela na arheološkom lokalitetu Orničje i direktno je povezano sa punim razvojem života na eponimnim arheološkim lokalitetima Bubanj i Velika Humska Čuka kod Niša. Prema preliminalnim podacima može se konstatovati da se radi o naselju koje pripada kulturnoj grupi Černavoda III kulturne grupe – saopštavaju iz Zavoda.

Zavod je već sproveo kompletna zaštitna iskopavanja na lokalitetu Orničje, na nesvakidašnjem i neuobičajenom arheološkom lokalitetu iz praistorije sa sistemom rovova i palisada u vidu koncentričnih krugova.

Ova iskopavanja su, kako kažu, jedna od najvećih arheoloških iskopavanja koja je Zavod organizovao od svog osnivanja. Na njima radi više od 25 arheologa, radi se na površini većoj od 1,7 hektara i koristi se najsavremenija tehnologija u oblasti zaštite arheološkog nasleđa.

Podsetimo, radovi na izgradnji železničke obilaznice počeli su jula 2024. godine. Međutim, tek što su krenuli, radovi su ubrzo stali. Dugo se o tome ćutalo, da bi krajem avgusta 2025. godine bilo saopšteno da zastoja više nema, a da je problem bilo razminiranje, kao i imovinsko-pravni odnosi. Nešto kasnije nadležni kažu – problem su bila i arheološka nalazišta.

Rok za završetak 22 kilometra obilaznice – 1.035 dana ili skoro tri godine. Da li će rok biti ispunjen, možda je rano govoriti, ali ako je suditi po početku, teško da će biti ispoštovan.